Betalingstermijnen voor Freelancers: Wet, Regels en Tips
Je hebt de opdracht afgerond, de factuur verstuurd en nu wacht je. Maar wanneer mag je eigenlijk verwachten dat je betaald wordt? En wat zijn je rechten als die datum verstrijkt? Als ZZP'er is het cruciaal om de regels rondom freelance betalingstermijnen te kennen — want de wet staat aan jouw kant, mits je weet hoe je hem gebruikt.
In Nederland wacht gemiddeld 1 op de 6 ZZP'ers langer dan 45 dagen op betaling, terwijl de gemiddelde feitelijke betaaltermijn uitkomt op 42 dagen. Gelukkig biedt de wet duidelijke grenzen en bevoegdheden om hier iets aan te doen.
De Wet Betalingstermijnen Handelsovereenkomsten (WBHO)
De basis van betalingstermijnen voor ondernemers ligt in de Wet Betalingstermijnen Handelsovereenkomsten (WBHO), verankerd in artikel 6:119a van het Burgerlijk Wetboek. Deze wet regelt hoe lang een zakelijke klant de tijd heeft om jouw factuur te betalen.
De belangrijkste regels op een rij:
- Standaard betalingstermijn: 30 kalenderdagen. Als je niets afspreekt, geldt deze termijn automatisch — voor zowel jou als je klant.
- Maximale termijn B2B (MKB naar MKB): 60 dagen. Twee kleinere bedrijven mogen in overleg een termijn tot 60 dagen afspreken. Dit moet dan uitdrukkelijk in het contract staan.
- Maximale termijn voor grote bedrijven: 30 dagen. Groot bedrijven mogen ZZP'ers en MKB'ers nooit langer dan 30 dagen laten wachten. Contractuele bedingen die dit proberen te omzeilen, zijn nietig van rechtswege en worden automatisch omgezet naar 30 dagen.
- Overheid: maximaal 30 dagen. Gemeentes, ministeries en andere overheidsinstanties moeten binnen 30 dagen betalen. In uitzonderlijke gevallen mogen ze dit verlengen tot 60 dagen, maar dat is de absolute grens.
Let op: de betalingstermijn begint te lopen vanaf de ontvangst van de factuur, niet vanaf de factuurdatum. Houd hier rekening mee als je facturen opstelt — vermeld altijd de datum van verzending als referentie. Wil je weten hoe je een correcte factuur opstelt? Lees onze gids over factuur maken als ZZP'er.
Maximale betalingstermijnen in Nederland (2026)
Type klant Max. termijn Afwijking toegestaan?
Bron: Wet Betalingstermijnen Handelsovereenkomsten · Art. 6:119a BW · Rijksoverheid.nl
Wettelijke Handelsrente bij Overschrijding
Betaalt je klant te laat? Dan heb je automatisch recht op wettelijke handelsrente — zonder aanmaning, zonder rechter, zonder voorafgaande afspraak. De rente loopt vanzelf zodra de betalingstermijn verstreken is.
Per 1 januari 2026 bedraagt de wettelijke handelsrente 10,15% per jaar. Dit tarief wordt twee keer per jaar vastgesteld door de Europese Centrale Bank en is gekoppeld aan de ECB-herfinancieringsrente plus een opslag van 8 procentpunten.
Hoe bereken je dat? Stel, je factuur van €4.000 staat 45 dagen te lang open:
€4.000 × 10,15% ÷ 365 × 45 = € 50,22 aan rente
Niet spectaculair voor één factuur — maar bij meerdere openstaande facturen of grotere bedragen loopt dit snel op. En het feit dát je de rente kunt rekenen, geeft je een stevigere positie bij een aanmaning. Bij consumenten (particuliere klanten) geldt een lagere wettelijke rente van 4% per jaar.
Incassokosten: Minimaal €40, Oplopend per Bedrag
Naast de handelsrente heb je bij zakelijke klanten ook recht op buitengerechtelijke incassokosten zodra de betaaltermijn is verstreken. Bij zakelijke klanten hoef je daarvoor geen aparte aanmaning te sturen — dit recht ontstaat automatisch.
De kosten worden berekend via de WIK-staffel:
| Hoofdsom | Percentage | Minimum | |---|---|---| | Tot €2.500 | 15% | €40 | | €2.500 – €5.000 | €375 + 10% over het meerdere | — | | €5.000 – €10.000 | €625 + 5% over het meerdere | — | | €10.000 – €200.000 | €875 + 1% over het meerdere | — | | Boven €200.000 | €2.775 + 0,5% over het meerdere | Max. €6.775 |
Voorbeeld: een openstaande factuur van €3.000 levert je €375 + 10% van €500 = €425 aan incassokosten op. Dit zijn kosten die je bij de debiteur in rekening brengt, niet kosten die je zelf moet betalen.
Bij consumenten werkt het anders: je moet ze eerst een schriftelijke 14-dagenbrief sturen (de zogeheten WIK-brief) voordat je incassokosten mag rekenen.
Gemiddelde Betaaltermijn in Nederland: 42 Dagen
De wet zegt 30 dagen, de praktijk vertelt een ander verhaal. De gemiddelde feitelijke betaaltermijn in Nederland voor ZZP'ers en MKB'ers ligt op 42 dagen. Dat betekent dat de meeste klanten de wettelijke termijn al overschrijden voordat ze betalen.
Bovendien wacht 1 op de 6 ZZP'ers zelfs langer dan 45 dagen. Dit treft je liquiditeit direct: als je meerdere klanten hebt die allemaal rondom dag 40-50 betalen, werk je feitelijk 6 weken vooruit financieren.
De oorzaken zijn doorgaans niet kwaadwillendheid, maar administratieve vertraging, interne goedkeuringsprocedures bij de klant, of simpelweg gebrek aan urgentiegevoel. Dat laatste kun je beïnvloeden.
Tips voor Snellere Betaling
1. Gebruik een korte betalingstermijn als standaard. Kies 14 dagen in plaats van 30. Klanten betalen zelden vroeger dan de termijn, maar de drempel om te betalen daalt wanneer de deadline dichterbij ligt. Vermeld de termijn prominent op je factuur.
2. Factureer direct na oplevering. Elke dag wachten met factureren is een dag dat je betalingstermijn nog niet is ingegaan. Met nauwkeurige urenregistratie via Toggle Time Tracker zie je in één oogopslag hoeveel uur je per project hebt gemaakt, zodat je direct kunt factureren zodra de opdracht klaar is.
3. Stuur een herinnering vóór de vervaldatum. Een vriendelijke herinnering 3 dagen voor de deadline ("Je factuur van €2.500 vervalt vrijdag — even een reminder!") verlaagt het percentage late betalers met 25-40% zonder de relatie te beschadigen.
4. Maak betalen makkelijk. Vermeld je IBAN en het factuurbedrag duidelijk. Overweeg een betaallink toe te voegen via Mollie, Tikkie of een vergelijkbare dienst — lagere wrijving leidt aantoonbaar tot snellere betaling.
5. Leg betalingsvoorwaarden vast in je offerte. Als je in je offerte als ZZP'er al vermeldt dat je 14 of 30 dagen hanteert en dat je bij overschrijding handelsrente en incassokosten rekent, staat dit bij een geschil als afgesproken te boek.
6. Vraag een aanbetaling bij nieuwe klanten. 30-50% vooraf bij projecten boven €1.000 is gebruikelijk en professioneel. Het filtert meteen klanten die niet van plan zijn te betalen.
Aanmaningproces: wanneer doe je wat?
Bij consumenten: eerst 14-dagenbrief (WIK-brief) sturen vóór incassokosten
Wanneer Start Je de Aanmaningprocedure?
Als de betaaltermijn is verstreken en je herinnering geen resultaat oplevert, is het tijd voor een gestructureerde aanpak. Wacht niet te lang: klanten die merken dat je overschrijding tolereert, gaan dit als normaal beschouwen.
Direct na vervaldatum (dag 0-7): Stuur een vriendelijke betalingsherinnering. Vermeld het factuurnummer, het bedrag en je IBAN. Ga uit van goede wil — de klant is het misschien vergeten.
1e aanmaning (dag 7-14 na vervaldatum): De toon wordt zakelijker. Vermeld dat je bij uitblijven van betaling wettelijke handelsrente van 10,15% en incassokosten in rekening brengt. Geef een concrete nieuwe deadline van 7 dagen.
Sommatie (dag 21-30 na vervaldatum): Stuur een formele sommatie, bij voorkeur aangetekend. Vermeld het totaalbedrag inclusief de reeds opgelopen rente en incassokosten. Dit is je laatste stap voordat je een incassobureau inschakelt.
Incassobureau of rechtbank (dag 30-45 na vervaldatum): Veel incassobureaus werken op basis van no cure, no pay — je betaalt alleen bij succes. De kosten zijn in principe voor rekening van de debiteur. Werkt ook dit niet, dan kun je naar de kantonrechter; voor vorderingen tot €25.000 heb je geen advocaat nodig.
Voor een volledig overzicht van elke stap, inclusief voorbeeldteksten voor je aanmaningsbrieven, lees je factuur niet betaald als ZZP'er.
Houd Je Facturatie Strak met Tijdregistratie
Een van de beste manieren om betalingsproblemen te voorkomen is snel en nauwkeurig factureren. Hoe sneller je factuur verstuurd is na oplevering van het werk, hoe eerder je betaaltermijn ingaat — en hoe minder kans op vergeetachtige klanten.
Met Toggle Time Tracker registreer je je uren per project en klant, zodat je op elk moment exact weet hoeveel tijd je hebt besteed. Zodra een opdracht klaar is, heb je direct een gedetailleerd overzicht voor je factuur — geen schattingen, geen discussies. Accurate urenregistratie versnelt niet alleen je facturatie, maar maakt je factuur ook transparanter en moeilijker te betwisten.
Download Toggle Time Tracker en factureer voortaan sneller, nauwkeuriger en met meer vertrouwen.
Samenvatting: Jouw Rechten als ZZP'er
Als freelancer heb je in Nederland sterke wettelijke bescherming bij te late betalingen:
- Standaard betalingstermijn: 30 kalenderdagen
- Grote bedrijven: mogen jou nooit langer dan 30 dagen laten wachten
- MKB-naar-MKB: maximaal 60 dagen, mits schriftelijk overeengekomen
- Overheid: maximaal 30 dagen (zelden 60)
- Wettelijke handelsrente 2026: 10,15% per jaar, loopt automatisch na overschrijding
- Incassokosten: minimaal €40, geen aanmaning vereist bij zakelijke klanten
- Gemiddelde betaling NL: 42 dagen — wees dus proactief
Ken je rechten, spreek termijnen vooraf af, factureer snel en volg systematisch op. Dan hoef je zelden lang op je geld te wachten.
